Hołd sądeckim księżom - ofiarom Hammana oddany

14 maja (sobota) w sali koncertowej Muzeum Okręgowego spotkali się ci, którzy chcieli poznać bliżej postacie księży – wikariuszy kościoła św. Małgorzaty za probostwa ks. Romana Mazura.

Chodzi o ks. Tadeusza Kaczmarczyka, ks. Władysława Deszcz oraz proboszcza niedalekiej Trzetrzewiny, ks. Józefa Bardla.

Jest o nich mowa, i nie tylko o nich w najnowszej książce ks. dr Andrzeja Jedynaka pt. „Martyrologia duchowieństwa diecezji tarnowskiej w okresie okupacji hitlerowskiej”, ale bardziej szczegółowe przedstawienie losów tych księży wybrała prowadząca promocję tej książki Anna Totoń.

Przybyli dostojni goście z parafii ks. Jedynaka w Gromnikau, sądeccy przewodnicy PTTK, nie zabrakło także sądeczan. Musiano otworzyć kolejną salę wystawową muzeum, co było miłym zaskoczeniem dla organizatorów. Zebranych serdecznie i fachowo przywitał, wprowadzając w temat, dyrektor muzeum Robert Ślusarek.

Spotkanie rozpoczęto uroczyście, oddając na stojąco hołd wszystkim księżom z okresu II wojny światowej – zarówno zamordowanym, jak i tym, którzy przeżyli obozy i więzienia.

W pomysł napisania tej publikacji wprowadził sam autor, rozszerzając temat niektórych rozdziałów, jak np. rozdział dotyczący błogosławionego ks. Romana Sitko. Wywiązała się też dyskusja wokół do dzisiaj niewyjaśnionej śmierci ks. Edwarda Kuca, opisanej historii w jednym z rozdziałów książki. Ciekawsze fragmenty dotyczące losów więzionych księży, przebywających w obozach - w Buchenwaldzie, Dachau, czytała aktorka Teatru im. Bolesława Barbackiego - Dorota Kaczmarczyk.

Dokładniej przybliżono zebranym biogramy wymienionych na wstępie księży. Dokładniejsze fakty, te zebrane w książce i poznane z innych źródeł, poszerzyły obraz przebiegu aresztowania i bestialskiego mordu zakładników na rozkaz Hammana w dniu 21 sierpnia 1941 r. w Biegonicach.

Sprawa dobrze znana od momentu komisyjnej, zaprotokołowanej ekshumacji w marcu 1945 r. ciał z wszystkich trzech grobów, ponownie usłyszana, obudziła ból i emocje.

Na spotkanie przyszła jedna z bliskich krewnych ks. Tadeusza Kaczmarczyka, co wywołało zaskoczenie wśród zebranych, i opowiedziała jak o tej śmierci mówiono i mówi się do dziś w jej rodzinie z pokolenia na pokolenie.

Akcentem rozluźniającym smutne, słyszane przez zebranych martyrologiczne sceny, była gra na akordeonie Michała Zięby, ucznia sądeckiej Szkoły Muzycznej, popularnych pieśni żołnierskich. Śpiew wprawił wszystkich w inny nastrój tego spotkania.

Spotkanie zakończyły podziękowania skierowane do autora za tę wartościową publikację.

Fot. Rafał Bobrowski

Małgorzata Pawłowska